HEKİMSEN 2026 Ekim Açlık ve Yoksulluk Sınırı Raporu Açıklandı

HEKİMSEN tarafından hazırlanan 2026 Ekim Ayı Açlık ve Yoksulluk Sınırı Raporu, gıda fiyatlarındaki artış hızının yavaşlamasına rağmen çalışanların ve emeklilerin yaşam maliyetinin yükselmeye devam ettiğini ortaya koydu.

Ekim 2026 verilerine göre Bursa’da yaşayan dört kişilik bir ailenin sağlıklı, dengeli ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması, diğer ifadeyle açlık sınırı 38.475,88 TL olarak hesaplandı.

Aynı ailenin gıda harcamasına ek olarak giyim, konut, kira, elektrik, su, yakıt, ulaşım, eğitim, sağlık ve diğer temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesi için yapması gereken toplam aylık harcama ise 125.328,59 TL’ye ulaştı.

Ekim 2026 Açlık ve Yoksulluk Sınırı

HEKİMSEN hesaplamasına göre Ekim 2026’da temel göstergeler şöyle gerçekleşti:

Açlık sınırı: 38.475,88 TLYoksulluk sınırı: 125.328,59 TLAylık gıda enflasyonu: %0,78Son üç aylık ortalama gıda enflasyonu: %1,19Eylül 2026’da 38.177,63 TL olan açlık sınırı, bir ayda 298,25 TL artarak 38.475,88 TL’ye yükseldi.

Yoksulluk sınırı ise 124.357,10 TL’den 125.328,59 TL’ye çıkarak yalnızca bir ayda 971,49 TL arttı.

Mayıs 2026’dan Ekim 2026’ya kadar geçen dönemde açlık sınırı 2.547,85 TL, yoksulluk sınırı ise 8.299,17 TL yükseldi. Beş aylık artış oranı yaklaşık %7,09 oldu.

Dört Kişilik Ailenin Aylık Gıda Harcaması

Ekim 2026 itibarıyla dört kişilik bir ailenin bireylere göre aylık gıda harcamaları şöyle hesaplandı:

40–49 yaş yetişkin erkek: 11.021,44 TL30–39 yaş yetişkin kadın: 9.570,17 TL10 yaş kız çocuğu: 9.060,82 TL7 yaş erkek çocuğu: 8.823,45 TLBir önceki aya göre aylık gıda harcaması yetişkin erkekte 78,84 TL, yetişkin kadında 97,87 TL, kız çocuğunda 91,74 TL, erkek çocuğunda ise 29,80 TL arttı.

Dört kişilik ailenin yalnızca sağlıklı ve dengeli beslenebilmek için yapması gereken aylık harcama bir ayda 298,25 TL daha yükseldi.

Gıda Gruplarına Göre Harcama Dağılımı

HEKİMSEN’in çarşı, pazar ve marketlerden doğrudan derlediği fiyatlar üzerinden yaptığı hesaplamaya göre Ekim 2026’da gıda gruplarının dört kişilik aile bütçesine maliyeti şöyle gerçekleşti:

Süt ve süt ürünleri: 6.542,75 TLEt, balık, yumurta ve kurubaklagiller: 9.917,44 TLEkmek ve tahıllar: 4.795,64 TLSebze ve meyveler: 14.240,28 TLİsteğe bağlı gıdalar ve atıştırmalıklar: 2.979,77 TLEkim ayında aile bütçesindeki en yüksek harcama kalemi 14.240,28 TL ile sebze ve meyveler oldu. Bu grubu 9.917,44 TL ile et, balık, yumurta ve kurubaklagiller grubu izledi.

Sebze ve meyveler ile et, balık, yumurta ve kurubaklagiller gruplarının toplam maliyeti 24.157,72 TL’ye ulaştı. Bu iki temel besin grubu, dört kişilik ailenin toplam gıda harcamasının yaklaşık %62,8’ini oluşturdu.

Ekim Ayında En Yüksek Artış Sebze ve Meyve Grubunda Yaşandı

HEKİMSEN verilerine göre Ekim 2026’da gıda fiyatlarındaki genel artış oranı %0,78 olarak gerçekleşti.

Gıda gruplarındaki aylık fiyat değişimleri şöyle oldu:

• Sebze ve meyveler: %1,05
• Süt ve süt ürünleri: %0,96
• Ekmek ve tahıllar: %0,87
• Et, balık, yumurta ve kurubaklagiller: %0,42
• İsteğe bağlı gıdalar ve atıştırmalıklar: %0,16Ekim ayında en yüksek fiyat artışı %1,05 ile sebze ve meyveler grubunda meydana geldi. Bu gruptaki aylık harcama 148,35 TL artarak 14.240,28 TL’ye yükseldi.

Sebze ve meyveleri %0,96 ile süt ve süt ürünleri grubu takip etti. Süt grubunun dört kişilik aile bütçesine aylık maliyeti 62,24 TL artarak 6.542,75 TL’ye ulaştı.

Ekmek ve tahıl grubunun maliyeti 41,18 TL, et, balık, yumurta ve kurubaklagiller grubunun maliyeti 41,78 TL, isteğe bağlı gıdalar ve atıştırmalıkların maliyeti ise 4,70 TL arttı.

Ekim ayı mutfak enflasyonundaki ana maliyet baskısı, yüksek bütçe ağırlığına sahip sebze ve meyveler ile süt grubundan kaynaklandı.

Gıda Enflasyonunun Yavaşlaması Fiyatların Düştüğü Anlamına Gelmiyor

HEKİMSEN hesaplamasına göre aylık gıda enflasyonu Ağustos 2026’da %1,30, Eylül 2026’da %1,48, Ekim 2026’da ise %0,78 olarak gerçekleşti.

Böylece son üç aylık ortalama gıda enflasyonu yaklaşık %1,19 oldu.

Ekim ayında artış oranının Eylül ayına göre gerilemesi, gıda fiyatlarının düştüğü anlamına gelmemektedir. Oranın düşmesi yalnızca fiyatların bir önceki aya göre daha yavaş arttığını göstermektedir.

Nitekim Ekim ayında araştırmaya dâhil edilen beş ana gıda grubunun tamamında fiyat artışı yaşandı. Açlık ve yoksulluk sınırları da yeni seviyelere yükseldi.

Kamu Çalışanlarının Maaşları Yoksulluk Sınırının Altında Kaldı

Ekim 2026’da yoksulluk sınırı 125.328,59 TL’ye yükselirken, ek ödemeler hariç maaşlar esas alındığında raporda incelenen kamu çalışanlarının tamamının geliri bu tutarın altında kaldı.

Ekim ayında geçerli maaşlarla yapılan karşılaştırmaya göre:

• Uzman tabip maaşı: 110.036,23 TL
• Tabip maaşı: 99.190,23 TL
• Hemşire maaşı: 84.346,10 TL
• Öğretmen maaşı: 77.827,28 TL
• Memur maaşı: 75.087,43 TL
• Uzman tabip maaşı dahi dört kişilik bir ailenin yoksulluk sınırının 15.292,36 TL altında kaldı.

Yoksulluk sınırı ile tabip maaşı arasında 26.138,36 TL, diş hekimi maaşı arasında 30.189,34 TL, hemşire maaşı arasında ise 40.982,49 TL fark oluştu.

Öğretmen maaşı yoksulluk sınırının 47.501,31 TL, memur maaşı ise 50.241,16 TL altında kaldı.

Bu tablo, kamu çalışanlarının maaşlarının gıda, kira, ulaşım, eğitim, sağlık ve diğer zorunlu yaşam giderlerindeki artış karşısında yetersiz kaldığını göstermektedir.

Asgari Ücret ve 2008 Sonrası Emekli Memur Aylığı Açlık Sınırının Altında

Ekim 2026’da açlık sınırı 38.475,88 TL olarak hesaplandı.

Buna karşılık:

• Asgari ücret: 28.075,00 TL
• 2008 sonrası emekli memur aylığı: 26.120,85 TL
• 2008 öncesi emekli memur aylığı: 42.482,21 TL
• Asgari ücret, açlık sınırının 10.400,88 TL; 2008 sonrası emekli memur aylığı ise 12.355,03 TL altında kaldı.

2008 öncesi emekli memur aylığı açlık sınırının 4.006,33 TL üzerinde bulunmasına rağmen, yoksulluk sınırının 82.846,38 TL gerisinde kaldı.

Bu nedenle “bütün emekli memurlar açlık sınırının altında” şeklinde bir genelleme doğru değildir. Ancak 2008 sonrası emekli memur aylığının açlık sınırının dahi altında kalması, sosyal güvenlik sistemindeki statü farklılığının emeklilerin yaşam koşullarına etkisini açıkça göstermektedir.

Açlık Sınırı Asgari Ücretin %37 Üzerine Çıktı

Ekim 2026 itibarıyla açlık sınırı, asgari ücretin yaklaşık %37 üzerinde gerçekleşti.

Bir asgari ücret, dört kişilik bir ailenin yalnızca aylık gıda ihtiyacının yaklaşık %73’ünü karşılayabilmektedir. Ailenin kira, elektrik, su, ulaşım, eğitim, sağlık ve diğer zorunlu harcamaları bu hesaplamaya dâhil değildir.

Yoksulluk sınırı ise asgari ücretin yaklaşık 4,5 katına yükselmiştir.

Bu tablo, asgari ücretin dört kişilik bir ailenin insana yaraşır yaşam koşullarını karşılamaktan giderek uzaklaştığını ortaya koymaktadır.

Ücretler Gerçek Yaşam Maliyetleri Esas Alınarak Belirlenmelidir

Açlık sınırının 38 bin TL’yi, yoksulluk sınırının ise 125 bin TL’yi aşması; çalışanların ve emeklilerin alım gücü üzerindeki baskının devam ettiğini göstermektedir.

Maaşların yılda iki kez artırıldığı mevcut sistemde kamu çalışanları, dönem içerisinde biriken fiyat artışları karşısında gelir kaybına uğramaktadır. Yapılan maaş artışları kısa süre içerisinde gıda, kira, ulaşım ve diğer temel giderlerdeki yükseliş tarafından eritilmektedir.

Kamu çalışanlarının ücretleri, gerçekleşen enflasyonu geriden takip eden bir sistem yerine güncel yaşam maliyetlerini esas alan kalıcı bir güvenceye kavuşturulmalıdır.

Ücret artışları vergi dilimleri ve parçalı ödeme sistemi içerisinde eritilmemeli; kamu çalışanlarının emekliliğine de yansıyacak şekilde, tek kalemde ve yoksulluk sınırının üzerinde bir temel ücret politikası benimsenmelidir.

Hekimlerin ve sağlık çalışanlarının gelirleri; geçici, değişken ve performansa bağlı ödemeler yerine mesleki sorumlulukları, eğitim süreleri, iş yükleri ve yaptıkları işin niteliği dikkate alınarak yeniden düzenlenmelidir.

HEKİMSEN olarak; hekimlerin, sağlık çalışanlarının, tüm kamu çalışanlarının ve emeklilerin insan onuruna yaraşır bir yaşam sürdürebileceği ücret politikalarının hayata geçirilmesi gerektiğini bir kez daha vurguluyoruz.

Araştırmanın Yöntemi

HEKİMSEN Açlık ve Yoksulluk Sınırı Araştırması’nda Sağlık Bakanlığı Türkiye Beslenme Rehberi 2022’de yer alan dört kişilik aile beslenme kalıbı esas alınmıştır.